Xác thực danh tính người bán online: mốc 1/1/2027 shop cần biết

Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15 và Nghị định 248/2026/NĐ-CP đã có hiệu lực từ 1/7/2026, trong đó sàn phải xác thực điện tử danh tính người bán trước khi cho đăng và hiển thị hàng hóa. Theo quy định chuyển tiếp được báo chí nêu, việc xác thực điện tử danh tính người bán và người livestream áp dụng từ 1/1/2027. Shop online còn khoảng sáu tuần để rà lại tài khoản, thông tin đứng tên và giấy tờ.

Sàn sẽ hỏi những thông tin gì

Bài hỏi đáp của Tạp chí Công Thương về Nghị định 248 (7/7/2026) liệt kê thông tin xác thực theo từng loại người bán:

Mục đích được nêu là ngăn tài khoản ảo, thông tin giả, hàng giả, hàng xâm phạm sở hữu trí tuệ và gian lận thương mại. Với người bán chân chính, việc này chủ yếu là khai đúng và khai đủ.

Không chỉ người bán: livestream và tiếp thị liên kết

Bài "Hết thời bán hàng online vô danh" trên CafeF (12/9/2026), dẫn từ Thời báo Ngân hàng, tóm tắt thêm nghĩa vụ của các vai trò khác:

• Người bán phải cung cấp giấy tờ về điều kiện kinh doanh và chất lượng sản phẩm trước khi livestream, trong trường hợp pháp luật yêu cầu.
• Người livestream cung cấp thông tin để xác thực danh tính, không được đưa thông tin gian dối hoặc gây nhầm lẫn về công dụng, xuất xứ, chất lượng, giá, khuyến mại, bảo hành.
• Tiếp thị liên kết: đơn vị cung cấp dịch vụ phải xác thực danh tính người tiếp thị trước khi cho hoạt động; người tham gia phải gỡ đường dẫn tới hàng vi phạm khi được yêu cầu.

Nếu shop thuê KOC, nhân viên livestream theo ca hay cộng tác viên affiliate, mỗi người đều có thể bị yêu cầu xác thực. Danh sách nhân sự và hợp đồng cộng tác nên được chuẩn hóa ngay.

Bối cảnh: thị trường lớn, kiểm tra cũng tăng

Cũng theo bài trên CafeF, nửa đầu 2026 tổng giá trị giao dịch trên Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt 264,8 nghìn tỷ đồng, tăng 19% so với cùng kỳ (số liệu YouNet ECI). Cùng giai đoạn, lực lượng chức năng xử lý gần 68.000 vụ buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, tăng hơn 36%; riêng vi phạm hàng giả và sở hữu trí tuệ tăng hơn 75%. Thuế TP. Hà Nội đang quản lý hơn 206.000 tổ chức, hộ và cá nhân kinh doanh thương mại điện tử.

Những con số này giải thích vì sao xác thực danh tính được đặt làm lớp lọc đầu tiên: khi mỗi gian hàng gắn với một người thật, việc truy trách nhiệm khi có khiếu nại nhanh hơn nhiều.

Việc nên làm trước 1/1/2027

1. Kiểm kê tài khoản. Liệt kê mọi gian hàng trên các sàn, xem mỗi gian hàng đang đứng tên ai. Gian hàng đứng tên người thân, nhân viên cũ là rủi ro lớn nhất.
2. Thống nhất thông tin. Tên, địa chỉ, số định danh trên sàn phải khớp với giấy đăng ký hộ kinh doanh hoặc căn cước. Địa chỉ cũ trước sắp xếp đơn vị hành chính nên được cập nhật.
3. Chuẩn bị giấy tờ sản phẩm. Với thực phẩm, mỹ phẩm, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, giữ sẵn bản công bố, giấy tiếp nhận. Bài trên CafeF dẫn ví dụ Cục An toàn thực phẩm yêu cầu một sàn gỡ 11 sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe có số giấy tiếp nhận không khớp hồ sơ.
4. Rà soát người livestream và affiliate. Lập danh sách, thu thập thông tin xác thực, ghi rõ trong hợp đồng trách nhiệm về nội dung phát ngôn.
5. Theo dõi thông báo của sàn. Mỗi sàn sẽ có cách triển khai và thời hạn nội bộ riêng, có thể sớm hơn mốc pháp lý.

Hộ kinh doanh hay cá nhân: nên đứng tên thế nào

Quy định phân biệt rõ hai nhóm: cá nhân xác thực bằng thông tin của chính mình, còn hộ kinh doanh, doanh nghiệp xác thực bằng tên đăng ký, địa điểm kinh doanh, số định danh của tổ chức kèm thông tin người đại diện. Nhiều shop đang bán dưới tên cá nhân dù thực tế đã có cửa hàng và giấy đăng ký hộ kinh doanh. Trước mốc 1/1/2027 là lúc phù hợp để quyết định có chuyển gian hàng sang đứng tên hộ hay không.

Đứng tên hộ kinh doanh giúp thông tin trên sàn khớp với hồ sơ thuế, hóa đơn và tài khoản ngân hàng của hộ. Khi doanh thu tăng, việc xuất hóa đơn điện tử, đối chiếu khấu trừ thuế cũng thuận hơn vì cùng một chủ thể. Ngược lại, nếu chỉ bán thử, quy mô nhỏ, đứng tên cá nhân vẫn được chấp nhận, miễn thông tin khai đúng.

Dù chọn cách nào, đừng để một người đứng tên nhiều gian hàng cho nhiều chủ khác nhau. Khi một gian hàng bị xử lý, các gian hàng còn lại cùng danh tính có thể bị ảnh hưởng theo.

Nếu bị sàn từ chối hoặc khóa tạm

Trong giai đoạn chuyển tiếp, việc sàn yêu cầu bổ sung giấy tờ hay tạm ẩn sản phẩm là điều có thể xảy ra. Giữ sẵn bản chụp rõ nét căn cước, giấy đăng ký hộ kinh doanh, giấy tờ sản phẩm trong một thư mục để gửi lại nhanh. Ghi lại thời điểm gửi và mã yêu cầu hỗ trợ. Nếu dùng phần mềm bán hàng đa kênh, có thể tạm chuyển tồn kho sang kênh khác trong lúc chờ sàn duyệt, để không lỡ đơn mùa cuối năm.

Ảnh hưởng tới vận hành hằng ngày

Với shop đã có hệ thống quản lý khách hàng và đơn hàng, phần việc phát sinh chủ yếu là hành chính một lần. Shop mở nhiều gian hàng "vệ tinh" để chia tải hoặc thử sản phẩm sẽ phải tính lại, vì mỗi gian hàng cần một chủ thể xác thực rõ ràng. Việc gom về ít tài khoản hơn, quản lý tập trung, có thể là thay đổi đáng làm trong mùa thấp điểm sau Tết.

Nội dung bài tổng hợp từ thông tin báo chí đến tháng 11/2026. Cách xác thực cụ thể (ví dụ qua tài khoản định danh điện tử nào) do từng sàn hướng dẫn, người bán nên theo dõi trung tâm hỗ trợ người bán của sàn mình đang dùng.